08.04.2026
Düýn
ýurdumyzda Bütindünýä saglyk güni ýokary ruhubelentlikde bellenilip geçildi.
Baýramçylyk mynasybetli geçirilen köpçülikleýin welosipedli ýörişe hormatly
Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowyň gatnaşmagy Türkmenistanda parahatçylygyň
we durnukly ösüşiň möhüm şertleriniň biri hökmünde sport diplomatiýasynyň
yzygiderli ilerledilýändiginiň aýdyň güwäsi boldy.
Halkymyzyň
abadan durmuşy baradaky hemmetaraplaýyn alada Gahryman Arkadagymyz tarapyndan
başy başlanyp, Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň baştutanlygynda yzygiderli
durmuşa geçirilýän ýurdumyzyň döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugrudyr. Şunda
ilatyň saglygyny goramaga, köpçülikleýin bedenterbiýe-sagaldyş hereketiniň
ösdürilmegine, sportuň dürli görnüşleri bilen meşgullanmagy wagyz etmäge
aýratyn üns berilýär. Milli Liderimiziň ýolbaşçylygynda işlenip taýýarlanan
«Saglyk» Döwlet maksatnamasyna laýyklykda, ilatyň saglygyny berkitmek, ynsan
ömrüniň dowamlylygyny uzaltmak, bedenterbiýäni, sporty ösdürmek, sagdyn durmuş
ýörelgelerini ornaşdyrmak ugrunda giň möçberli işler amala aşyrylýar.
Ýurdumyzda halkara standartlara laýyk gelýän saglygy goraýyş, bejeriş-şypahana,
sport düzümleriniň desgalary guruldy we olaryň gurluşygy dowam edýär.
Hormatly
Prezidentimiziň baştutanlygynda sport ulgamynda durmuşa geçirilýän
özgertmeleriň netijesinde döwrebap stadionlar, sport toplumlary, ugurdaş
desgalar gurlup ulanmaga berilýär. Muňa anyk mysal hökmünde paýtagtymyzdaky
Olimpiýa şäherçesini görkezmek bolar. Onuň degişli desgalarynda 2017-nji ýylda
Ýapyk binalarda we söweş sungaty boýunça V Aziýa oýunlary hem-de beýleki
birnäçe iri halkara ýaryşlar üstünlikli geçirildi. Munuň özi ýurdumyzyň
türgenleriniň kämilleşmeginde, Watanymyzyň abraýyny dünýäde dabaralandyrmakda
möhüm ähmiýete eýedir. Köpetdagyň ajaýyp künjeginde bina edilen, sebitde
deňi-taýy bolmadyk Arkadag şäherinde döwrebap sport desgalarynyň toplumynyň
bolmagy ýurdumyzda ilatyň, aýratyn-da, ýaş nesliň beden we ruhy taýdan kämil
ösmegi üçin döwletimiz tarapyndan giň mümkinçilikleriň döredilýändiginiň
güwäsidir.
Diýarymyzda
Bütindünýä saglyk güni mynasybetli köpçülikleýin sport çäreleriniň, şol sanda
welosipedli ýörişleriň yzygiderli geçirilmegi diňe bir jemgyýetde sagdyn durmuş
ýörelgelerini berkitmek bilen çäklenmän, eýsem, Türkmenistanyň sportuň bu
görnüşini ösdürmek boýunça halkara başlangyçlarynyň üstünlikli durmuşa
geçirilýändigini hem görkezýär. Hormatly
Prezidentimiziň şeýle sport çärelerine gatnaşmagy bolsa onuň ähmiýetini has-da
artdyrýar.
Häzirki
zaman halkara gatnaşyklarynda Türkmenistanyň sport diplomatiýasy döwletimiziň
daşary syýasatynyň strategik ugurlarynyň birine öwrüldi. Bu ugur sporty halkara
derejede ösdürmegi, ýurtlaryň we halklaryň arasynda parahatçylyk söýüjilikli,
dost-doganlyk gatnaşyklaryny pugtalandyrmagy maksat edinýär. Ýurdumyz iri
halkara ýaryşlary, köpçülikleýin sport çärelerini geçirmek başlangyçlaryny öňe
sürmek bilen, sebitde we dünýäde durnuklylygy saklamakda sportuň diplomatik
mümkinçiliklerini netijeli ulanýan döwlet hökmünde ykrar edilýär.
Türkmenistanyň
başlangyjy bilen BMG-niň Baş Assambleýasy tarapyndan 2018-nji ýylda Bütindünýä
welosiped gününiň esaslandyrylmagy milli sport diplomatiýasynyň halkara
derejedäki esasy üstünlikleriniň biridir. 2022-nji ýylda ýurdumyzyň başlangyjy
boýunça BMG-niň Baş Assambleýasy tarapyndan «Durnukly ösüşi gazanmak üçin
köpçülikleýin welosiped sürmegi jemgyýetçilik ulag ulgamlaryna girizmek» atly
Kararnamanyň biragyzdan kabul edilendigini hem bellemek gerek. Bu başlangyçlar
sportuň diňe bir beden sagdynlygy däl, eýsem, durnukly ösüş, ekologik howpsuzlyk,
ählumumy parahatçylyk üçin hem möhüm gural bolup durýandygyny subut edýär.
Ýurdumyzda geçirilýän ýaryşlara daşary ýurtly wekilleriň işjeň gatnaşmagy
“Sport arkaly parahatçylyk” ýörelgesiniň aýdyň beýanydyr. Bu bolsa döwletleriň
arasynda medeni-ynsanperwer hyzmatdaşlygyň täze mazmun bilen baýlaşmagyna
ýardam edýär.
...Irden
sport çäresine gatnaşyjylar welosipedli ýörişiň badalga alýan ýeri bolan
Çandybil şaýolunyň we Bekrewe köçesiniň çatrygynda ýerleşýän «Welosiped»
binasynyň ýanynda ýygnandylar. Şolaryň hatarynda Mejlisiň Başlygy, Ministrler
Kabinetiniň Başlygynyň orunbasarlary, ministrlikleriň, pudaklaýyn dolandyryş
edaralarynyň, Aşgabat şäheriniň häkimliginiň, jemgyýetçilik guramalarynyň,
köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň ýolbaşçylary, ýokary okuw
mekdepleriniň rektorlary bar. Şanly sene mynasybetli guralýan köpçülikleýin
welosipedli ýörişe daşary döwletleriň we halkara guramalaryň ýurdumyzdaky
diplomatik wekilhanalarynyň ýolbaşçylarydyr wekilleri hem gatnaşýarlar.
Ýygnananlaryň arasynda welosport boýunça Türkmenistanyň ýygyndy toparynyň
türgenleri, talyplar, Ýaş olimpiýaçylary taýýarlaýyş mekdebiniň, umumybilim
berýän mekdepleriň okuwçylary, Döwletliler köşgünde terbiýelenýänler,
jemgyýetçilik wekilleri bar.
Hemmeler
hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowy mähirli mübärekleýärler.
Ýurdumyzyň sungat ussatlary aýdym-sazly, tansly çykyşlary uly ruhubelentlik
bilen ýerine ýetirýärler.
Döwlet
Baştutanymyz köpçülikleýin welosipedli ýörişe badalga berip, oňa gatnaşyjylaryň
kerweniniň öňüni çekdi. Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň göreldesine eýerip,
hemmeler Çandybil we Bitarap Türkmenistan şaýollarynyň ugry bilen sazlaşykly
herekete başladylar. Welosipedli ýörişiň geçýän ugrunda döredijilik
toparlarynyň ýerine ýetirmeginde ajaýyp kompozisiýalar ýaýbaňlandyryldy. Olaryň
döwlet Baştutanymyzyň beýik işlerini wasp edýän şowhunly çykyşlary ýörişe
gatnaşyjylaryň baýramçylyk ruhuny has-da belende göterdi.
Mälim
bolşy ýaly, welosipedli ýörişler dünýä ýurtlarynda durmuş we ekologik
taslamalary goldamak maksady bilen guralýan jemgyýetçilik ähmiýetli çäreleriň
giňden ýaýran görnüşleriniň biridir. Türkmenistanda-da her ýylda guralýan şeýle
ýörişlere gatnaşýan raýatlaryň sany barha artýar. Welosport fiziki işjeňligi
arassa howada dynç almak bilen utgaşdyrmaga mümkinçilik berýär. Sportuň bu
görnüşi ähli ýaşdaky adamlar üçin elýeterlidir. Welosport bilen yzygiderli
meşgullanmak ýürek we gan aýlanyş ulgamyny, bedeniň umumy çydamlylygyny
berkitmäge ýardam berýär. Mundan başga-da, welosport Durnukly ösüş maksatlaryna
ýetmekde möhüm orny eýeleýär. Munuň özi Türkmenistanyň «ýaşyl» gün tertibini
ilerletmek bilen bagly öňe sürýän başlangyçlary, hususan-da, howanyň
üýtgemegine garşy göreşmek boýunça ählumumy tagallalar bilen sazlaşykly
utgaşýar. Welosipedli ýörişler ekologik diplomatiýanyň we sportuň
jebisleşdiriji güýjüniň özboluşly nusgasyny emele getirýär.
Sportuň
jemgyýetçilik durmuşyndaky orny barha artyp, ol täze nesliň dünýägaraýşynyň
kemala gelmegine täsir edýär. Welosipedde gezelenç etmek çagalaryň sagdyn
ösüşine oňyn täsirini ýetirýär. Türkmenistanda çagalaryň saglygyny berkitmek
meselesine uly ähmiýet berilýär. Hususan-da, döwlet goldawyna mätäç ýaşajyk
raýatlarymyz üns-alada bilen gurşalýar. Gahryman Arkadagymyzyň başlangyjy
esasynda döredilen Gurbanguly Berdimuhamedow adyndaky Howandarlyga mätäç
çagalara hemaýat bermek boýunça haýyr-sahawat gaznasynyň bu babatda giň gerimli
işleri alyp barýandygy bellenilmäge mynasypdyr.
Jemgyýetde
sagdyn durmuş ýörelgelerini berkitmegi döwlet syýasatynyň strategik ugurlarynyň
biri hökmünde kesgitlän Gahryman Arkadagymyz we hormatly Prezidentimiz sportuň
dürli görnüşleri bilen yzygiderli meşgullanyp, ildeşlerimize görelde bolýarlar.
Munuň özi türgenleri halkara ýaryşlarda ýeňiş gazanmaga ruhlandyrýar. Olaryň
üstünlikleri ýurdumyzda bu ugurda durmuşa geçirilýän çäreleriň netijeli
häsiýete eýedigini tassyklaýar hem-de Türkmenistanyň halkara sport
giňişligindäki abraýyny pugtalandyrýar.
Döwlet
Baştutanymyz ýurdumyzda Olimpiýa hereketiniň ösdürilmegine möhüm ähmiýet
berýär. Häzirki wagtda Türkmenistan diňe bir sebit däl, eýsem, bütin dünýäde
sportuň parahatçylyk döredijilik ukybyny işjeň ulanýan döwlet hökmünde ykrar
edilýär. Ýurdumyz halkara sport hyzmatdaşlygynyň çäklerinde Halkara Olimpiýa
Komiteti, BMG-niň Ösüşiň we parahatçylygyň bähbidine sport boýunça halkara
býurosy, ÝUNESKO-nyň Bedenterbiýe we sport boýunça hökümetara komiteti,
Aziýanyň Olimpiýa Geňeşi bilen gatnaşyklary işjeň ösdürýär. Türkmenistanyň 2023
— 2027-nji ýyllar üçin ÝUNESKO-nyň Bedenterbiýe we sport boýunça hökümetara
komitetiniň agzalygyna biragyzdan saýlanylmagy ýurdumyzyň sport
diplomatiýasynyň üstünliklere beslenýändiginiň aýdyň güwäsi boldy. Paýtagtymyz
Aşgabadyň «Arkalaşygyň täze sport mümkinçilikleriniň şäheri» diýlip yglan
edilmegi Türkmenistanyň sebitde sport hyzmatdaşlygyny ösdürmäge goşýan
goşandynyň nobatdaky ykrarnamasydyr.
Bütindünýä
saglyk gününiň giň gerimde bellenilmegi ýurdumyzyň halkara sport giňişligine
goşulyşmagynyň täze tapgyryna geçendigini görkezýär. Bu syýasat sportuň üsti
bilen ynanyşmak dialogyny pugtalandyrmaga we medeniýetleriň arasynda özara
düşünişmegi berkitmäge gönükdirilendir. Bitarap Türkmenistanyň durmuşa geçirýän
sport diplomatiýasyny häzirki döwrüň Olimpiýa hereketini esaslandyryjy Pýer de
Kuberteniň “Sporta waspnamasyndaky” meşhur sözleriniň aýdyň beýany hökmünde
häsiýetlendirmek bolar. Bu senada parahatçylygyň, döredijiligiň, ösüşiň,
şatlygyň we sagdyn durmuş ýörelgeleriniň maksatlary, ýaşlygyň, ýeňşe bolan
ymtylmanyň ruhy “Sport! Sen — parahatçylyk!” diýen sözler bilen wasp edilýär.
Olimpiýa oýunlarynyň “Bilelikde has çalt, has ýokary, has güýçli” diýen şygary
sportuň adamlaryň arasynda raýdaşlygy, dostlugy pugtalandyrmakda möhüm ähmiýete
eýedigini tassyklaýar.
Mälim
bolşy ýaly, welosport hem sportuň Olimpiýa görnüşleriniň biri bolmak bilen,
ulagyň ekologik taýdan iň arassa görnüşidir. Şonuň üçin-de hereket etmegiň,
gezelenç etmegiň, sport bilen meşgullanmagyň serişdesi hökmünde welosipedi
saýlap alyp, adam diňe bir öz saglygyny berkitmän, eýsem, daşky gurşawy aýawly
saklamaga-da goşant goşýar. Türkmen halky asyrlaryň dowamynda tebigata aýawly
çemeleşmegiň, onuň bilen sazlaşykly ýaşamagyň özboluşly ýörelgelerini kemala
getiripdir. Bu ýörelgeler Berkarar döwletiň täze eýýamynyň Galkynyşy döwründe
mynasyp dowam etdirilýär. Gahryman Arkadagymyzyň ýurdumyzda ekologik
abadançylygy üpjün etmek boýunça asylly başlangyçlarynyň häzirki wagtda
Arkadagly Gahryman Serdarymyzyň baştutanlygynda üstünlikli durmuşa geçirilmegi
esasynda Watanymyzyň tebigatyny we onuň gözelligini aýawly saklamak, daşky
gurşawy, ilatyň ýaşaýyş-durmuş şertlerini has-da gowulandyrmak döwlet
syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri bolup durýar.
Milli
hem-de ählumumy derejede ekologik abadançylygy üpjün etmek maksady bilen,
ýurdumyzda Milli tokaý maksatnamasy üstünlikli amala aşyrylýar. Soňky ýyllarda
Diýarymyzyň dürli künjeklerinde, şol sanda paýtagtymyzyň töwereginde
köpçülikleýin bag nahallaryny ekmek asylly däbe öwrüldi. Halk köpçüliginiň
işjeň gatnaşmagynda ýaz hem-de güýz pasyllarynda geçirilýän ählihalk bag ekmek
dabaralarynyň dowamynda her ýylda millionlarça düýp bag nahaly ekilýär.
Türkmenistan ekologiýa ulgamynda halkara hyzmatdaşlygy hem işjeň ösdürýär.
Birleşen Milletler Guramasynyň daşky gurşaw boýunça konwensiýalarynyň
onlarçasyna goşulan ýurdumyz durnukly ösüş babatda dünýä jemgyýetçiliginiň
öňünde durýan meseleleri çözmäge jogapkärçilikli çemeleşýär.
...Welosipedli
ýörişiň dowamynda hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedow sagdyn durmuş
ýörelgelerine eýermekde ildeşlerimize görelde bolmak bilen, hemişe bolşy ýaly,
ýokary beden we sport taýýarlygyny görkezdi. Bütindünýä saglyk güni mynasybetli
guralan köpçülikleýin welosipedli ýöriş şäheriň merkezi böleginde — Ruhyýet
köşgüniň ýanynda tamamlandy.
Döwlet
Baştutanymyz bu ýerde welosipedli ýörişe gatnaşyjylara ýüzlenip, halk
köpçüligini, aýratyn-da, ýaşlary mundan beýläk-de bedenterbiýe, sport bilen
yzygiderli meşgullanmaga çekmek, jemgyýetde sagdyn durmuş ýörelgelerini
berkitmek boýunça toplumlaýyn işleri dowam etdirmegiň zerurdygyny nygtady.
Ministrler
Kabinetiniň agzalary ýurdumyzda giňden bellenilýän Bütindünýä saglyk güni bilen
hormatly Prezidentimiz Serdar Berdimuhamedowy hem-de türkmen halkynyň Milli
Lideri, Türkmenistanyň Halk Maslahatynyň Başlygy Gahryman Arkadagymyzy tüýs
ýürekden gutladylar.
Soňra
hormatly Prezidentimiz sport-sagaldyş çäresine gatnaşanlara berk jan saglyk,
üstünlik arzuw edip, hemmeler bilen mähirli hoşlaşdy hem-de bu ýerden ugrady.
Düýn
Bütindünýä saglyk güni mynasybetli diňe bir paýtagtymyzda däl, eýsem, Arkadag
şäherinde, ýurdumyzyň ähli welaýatlarynda hem köpçülikleýin welosipedli
ýörişler guraldy. «Tegelek stol» duşuşyklary, maslahatlar,
ylmy-amaly maslahatlar, sportuň dürli görnüşleri boýunça ýaryşlar we görkezme
çykyşlary, wagyz-nesihat, bedenterbiýe-sagaldyş, medeni çäreler geçirildi. Bu
çäreler bilim alýan ýaşlary, edara-kärhanalaryň işgärlerini, türgenleri bir
ýere jemledi.
tdh.gov